Vườn quốc gia Xuân Thủy nằm ở vùng Giao Thủy, ven biển Nam Định cũ, nay thuộc tỉnh Ninh Bình mới sau sáp nhập từ ngày 1/7/2025. Năm 1989, khu vực này trở thành khu Ramsar đầu tiên của Việt Nam, tức vùng đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế. Đây là nơi dừng chân của nhiều loài chim di cư trên đường bay dài, trong đó có những loài quý hiếm.
Với người yêu thiên nhiên, nhiếp ảnh và học sinh muốn tìm hiểu về môi trường, Xuân Thủy là điểm đến đặc biệt. Bài viết giúp bạn chọn mùa, chuẩn bị và sắp xếp chuyến đi từ Vĩnh Phúc.

Xuân Thủy có gì?
- Rừng ngập mặn: rừng sú, vẹt, trang chắn sóng, là nơi sinh sống của nhiều loài thủy sản.
- Bãi bồi, cồn cát: những dải đất mới hình thành từ phù sa sông Hồng.
- Chim di cư: mùa đông có rất nhiều loài chim nước về trú ngụ, kiếm ăn trên bãi triều.
- Đời sống vùng đệm: nghề nuôi ngao, đánh bắt, làng quê ven biển.
Mùa nào nên đi?

Mùa đông (khoảng tháng 11 – tháng 3): mùa chim di cư, đông chim nhất, hợp với người muốn ngắm và chụp chim. Thời tiết lạnh, gió biển mạnh, cần mặc ấm.
Mùa xuân: chim bắt đầu rời đi, thời tiết dễ chịu hơn.
Mùa hè: ít chim di cư, nhưng rừng ngập mặn xanh tốt, hợp tìm hiểu hệ sinh thái, kết hợp tắm biển ở vùng lân cận.
Mùa thu: trời trong, mát, chim bắt đầu quay về vào cuối mùa.
Lịch trình 2 ngày 1 đêm gợi ý

- Ngày 1, 9:00: xe đón ở Vĩnh Phúc, tới vùng đệm Xuân Thủy khoảng 12:30 – 13:00.
- Ngày 1, chiều: nhận phòng homestay, thăm trung tâm của vườn quốc gia, dạo đê biển.
- Ngày 1, tối: ăn hải sản vùng ven biển, nghỉ sớm.
- Ngày 2, sáng sớm: đi thuyền ra bãi bồi ngắm chim theo con nước.
- Ngày 2, trưa: ăn trưa, lên xe về Vĩnh Phúc.
Giờ đi thuyền phụ thuộc thủy triều, hãy hỏi trước để sắp xếp.
Chuẩn bị khi ngắm chim

- Ống nhòm, máy ảnh tele: chim ở xa, cần thiết bị phù hợp.
- Quần áo màu tối, trung tính: ít làm chim chú ý.
- Áo ấm, áo gió: mùa đông gió biển rất lạnh.
- Ủng hoặc giày lội nước: bãi triều lầy lội.
- Mũ, kem chống nắng: trên bãi không có bóng mát.
- Nước uống, đồ ăn nhẹ: chuyến thuyền có thể kéo dài vài giờ.
Quan sát chim có trách nhiệm
Giữ khoảng cách với đàn chim, không đuổi theo, không làm chim bay tán loạn để chụp ảnh. Không dùng loa phát tiếng chim để dụ. Không mang flycam bay sát đàn chim khi chưa được phép. Tuân thủ quy định của ban quản lý vườn quốc gia.
Đưa học sinh đi trải nghiệm
Xuân Thủy là lớp học thiên nhiên tuyệt vời cho học sinh: tìm hiểu rừng ngập mặn, vai trò của đất ngập nước, các loài chim di cư. Hãy liên hệ ban quản lý vườn trước để được hướng dẫn, có thể có chương trình giáo dục môi trường cho đoàn.
Ăn gì ở vùng Giao Thủy?
Vùng ven biển Giao Thủy có ngao, tôm, cua, cá biển, cùng món nem nắm Giao Thủy nổi tiếng. Nem nắm là quà khô, hợp mang về Vĩnh Phúc.
Rừng ngập mặn và vai trò của nó
Rừng ngập mặn ở Xuân Thủy giúp chắn sóng, giữ đất, bảo vệ đê biển và làng mạc phía trong. Đây cũng là nơi sinh sản của nhiều loài tôm, cua, cá, nguồn sống của người dân vùng đệm. Khi đi giữa rừng ngập mặn, bạn sẽ thấy hệ rễ đan xen, những con cáy, còng chạy trên bùn, chim kiếm ăn trên tán cây.
Đời sống người dân vùng đệm
Người dân vùng đệm Xuân Thủy sống bằng nghề nuôi ngao, đánh bắt thủy sản, làm nông. Buổi sáng sớm, khi nước rút, người dân ra bãi bắt ngao, cào hến. Bạn có thể quan sát từ xa, hỏi chuyện nếu được phép, mua ngao tươi về nấu. Hãy tôn trọng công việc của họ, không đi vào khu nuôi khi chưa được phép.
Mùa hè ở Xuân Thủy
Dù không phải mùa chim di cư, mùa hè vẫn có những loài chim cư trú và rừng ngập mặn xanh tốt. Đây là thời điểm hợp cho học sinh tìm hiểu hệ sinh thái, kết hợp tắm biển ở các bãi biển lân cận như Quất Lâm, Thịnh Long. Xem thêm bài biển Thịnh Long, Quất Lâm.
Lưu ý thủy triều
Bãi bồi ở Xuân Thủy thay đổi theo con nước. Khi nước lên, nhiều bãi bị ngập, thuyền đi được sâu hơn. Khi nước rút, bãi lộ ra, chim kiếm ăn nhiều. Hãy đi theo hướng dẫn của người địa phương, không tự ý đi bộ ra xa trên bãi triều vì nước có thể lên nhanh. Luôn mặc áo phao khi đi thuyền.
Liên hệ trước khi đi
Hãy gọi trước cho ban quản lý vườn quốc gia hoặc homestay ở vùng đệm để hỏi lịch thuyền, giá dịch vụ, quy định tham quan và thời điểm có nhiều chim. Chuẩn bị trước giúp chuyến đi suôn sẻ, không bị lỡ con nước. Với đoàn đông, đặt trước bữa ăn và chỗ nghỉ để không bị động.
Ghép ghế hay bao xe?
Giá ghép ghế tuyến Vĩnh Phúc – Nam Định là 600.000đ một người một lượt khi lên xe ở Vĩnh Phúc, lên ở thị trấn Tam Đảo 750.000đ, ở Flamingo Đại Lải 650.000đ.
Xuân Thủy nằm xa trung tâm, giờ đi thuyền theo thủy triều thường rất sớm. Vì vậy, nhóm, gia đình, đoàn học sinh nên chọn bao xe để xe đưa thẳng tới vùng đệm, chủ động giờ giấc và đón về đúng ngày.
Cách đặt xe
Gọi tổng đài hoặc nhắn Zalo với: điểm đón ở Vĩnh Phúc, ngày đi, ngày về, số người, nơi nghỉ ở vùng đệm Xuân Thủy. Giá chi tiết theo nơi lên xe xem tại trang tuyến Vĩnh Phúc – Nam Định. Xem thêm bài nhà thờ đổ Hải Lý.
Cập nhật 10/11/2026. Giá theo bảng niêm yết trên website; quãng đường, thời gian là số tham khảo, chưa tính đón trả khách ghép.


